Trong những năm gần đây, dạy học kết hợp đã trở thành một xu hướng nổi bật, được sử dụng ngày càng phổ biến trên thế giới cũng như ở Việt Nam trong giáo dục đại học. Việc kết hợp giữa dạy học trực tiếp và dạy học trực tuyến không chỉ mở rộng không gian học tập, tăng tính linh hoạt, tự học cho người học mà còn tạo điều kiện để giảng viên đổi mới phương pháp, đa dạng hóa học liệu, thực hiện chuyển đổi số tăng cường tương tác và theo dõi tiến trình học tập của sinh viên một cách hiệu quả hơn. Chương trình không chỉ cập nhật xu hướng dạy học kết hợp đang được sử dụng rộng rãi trên thế giới và tại Việt Nam trong giáo dục đại học, mà còn mang đến những hướng dẫn thực hành cụ thể, giúp giảng viên triển khai hiệu quả việc thiết kế học liệu, tổ chức hoạt động học tập và quản lý lớp học trên nền tảng số.

Giảng viên, cán bộ Nhà trường tham gia buổi tọa đàm

Dự buổi Tọa đàm có TS. Cao Tuấn Anh - Chủ tịch Công đoàn Trường, Phó trưởng phòng Tổ chức cán bộ; PGS.TS. Trần Thị Thanh Huyền - Thường vụ Công đoàn, Trưởng ban Chuyên môn Công đoàn Trường; PGS.TS Nguyễn Văn Biên - Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và phát triển Nghiệp vụ sư phạm; PGS.TS Vũ Thị Mai Hường - Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và phát triển Nghiệp vụ sư phạm; các đồng chí trong Ban Chấp hành, Ban Chuyên môn của Công đoàn Trường, các đoàn viên công đoàn là giảng viên đến từ 20 đơn vị, đặc biệt sự có mặt của 29 đoàn viên công đoàn đã đăng kí tham gia Hội thi “Thiết kế bài giảng dạy học kết hợp” do Công đoàn Trường tổ chức từ tháng 4 đến tháng 6/2026.

Buổi Tọa đàm có sự tham gia của báo cáo viên TS. Kiều Phương Thùy và TS. Nguyễn Thị Mai Lan. Với cách tiếp cận gắn chặt giữa lý luận và thực tiễn triển khai tại Nhà trường, hai báo cáo đã mang đến nhiều nội dung thiết thực, giúp người tham dự hình dung rõ hơn về cách tổ chức dạy học kết hợp theo hướng hiệu quả, phù hợp với yêu cầu bảo đảm chuẩn đầu ra.

Trong phần trình bày, TS. Kiều Phương Thùy đã bắt đầu từ chính những vấn đề thực tế mà giảng viên thường gặp phải khi triển khai dạy học kết hợp. Từ thực trạng sinh viên chưa chủ động tự học, việc giao nhiệm vụ và kiểm soát mức độ hoàn thành trên hệ thống còn chưa hiệu quả, đến những khó khăn trong kiểm tra, đánh giá và khai thác công cụ số, báo cáo đã phác họa rõ các thách thức mà giảng viên đang đối mặt trong môi trường dạy học mới.

Một số vấn đề thực tế giảng viên gặp phải khi triển khai dạy học kết hợp

Từ những vấn đề đó, TS. Kiều Phương Thùy đã hướng dẫn trực tiếp để người tham gia cùng thực hành việc thiết lập khóa học trên nền tảng CST của Trường Đại học Sư phạm Hà Nội - thực chất là hệ thống Moodle - nhằm phục vụ triển khai dạy học kết hợp. Nội dung hướng dẫn tập trung vào các thao tác thiết yếu như tạo cấu trúc khóa học, tổ chức học liệu, thiết lập hoạt động học tập và sử dụng hệ thống để hỗ trợ giảng dạy một cách bài bản, khoa học.

Không chỉ dừng ở việc thiết lập khóa học, báo cáo viên còn hướng dẫn cụ thể cách giao nhiệm vụ cho sinh viên trên hệ thống CST, trong đó nhấn mạnh các hình thức giao nhiệm vụ tự động, hỗ trợ giảng viên tiết kiệm thời gian quản lý và tăng hiệu quả theo dõi. Thông qua hệ thống, giảng viên có thể quan sát tiến độ thực hiện nhiệm vụ, mức độ tham gia của sinh viên cũng như kiểm soát tốt hơn quá trình học tập trước, trong và sau giờ học.

Báo cáo viên hướng dẫn các biện pháp hỗ trợ triển khai dạy học kết hợp trên nền tảng số

Một điểm nổi bật trong phần chia sẻ của TS. Kiều Phương Thùy là các “mẹo” và giải pháp thực hành giúp giảng viên thiết kế cơ chế để sinh viên buộc phải hoàn thành các nhiệm vụ trên CST. Đây là nội dung nhận được nhiều sự quan tâm bởi trong mô hình dạy học kết hợp, việc sinh viên có thực sự tự học trước, hoàn thành học liệu và nhiệm vụ được giao trên CST hay không có ý nghĩa quyết định đối với chất lượng của giờ học trực tiếp.

Bên cạnh đó, TS. Kiều Phương Thùy còn hướng dẫn cách tạo video bài giảng có lồng ghép các câu hỏi tương tác, qua đó giúp giảng viên vừa xây dựng được học liệu số hấp dẫn, vừa kiểm tra được mức độ tiếp nhận của sinh viên ngay trong quá trình xem bài giảng. Đây là một giải pháp thuận lợi để giảng viên đưa học liệu số lên hệ thống CST, đồng thời nâng cao tính tương tác và khả năng tự học của người học.

Cùng với nội dung thực hành trên nền tảng số, TS. Nguyễn Thị Mai Lan mang đến góc nhìn hệ thống hơn về quy trình thiết kế, tổ chức và triển khai dạy học đảo ngược theo chuẩn đầu ra. Báo cáo nhấn mạnh việc giảng viên cần chuẩn bị kế hoạch dạy học kết hợp phù hợp với đặc trưng học phần, xác định rõ chuỗi hoạt động học tập trước - trong - sau giờ học, đồng thời lựa chọn và thiết kế học liệu bảo đảm phục vụ trực tiếp cho mục tiêu học tập của sinh viên.

TS. Nguyễn Thị Mai Lan chia sẻ về chuẩn bị của giáo viên và thiết kế kế hoạch dạy học kết hợp

Trong phần trình bày, TS. Nguyễn Thị Mai Lan cũng lưu ý về nguyên tắc lựa chọn học liệu trong dạy học kết hợp: không chỉ đưa tài liệu lên hệ thống một cách đơn thuần, mà cần thiết kế học liệu ngắn gọn, có định hướng, gắn với nhiệm vụ cụ thể và phù hợp với từng giai đoạn học tập của sinh viên. Các minh họa về thiết kế hoạt động và học liệu trong dạy học kết hợp đã giúp người tham dự có thêm căn cứ thực tiễn để vận dụng trong giảng dạy. Báo cáo viên cũng đã đưa ra một số lưu ý khi thiết kế kế hoạch dạy học kết hợp và lựa chọn học liệu cho sinh viên. Đây là những chia sẻ về kỹ thuật hết sức cần thiết đối với giảng viên khi dạy học kết hợp.

TS. Nguyễn Thị Mai Lan minh họa thiết kế hoạt động và học liệu trong dạy học kết hợp

Đặc biệt, với những học phần mang tính thực hành, báo cáo viên cũng chia sẻ thêm cách tổ chức học liệu theo tiến trình trước - trong - sau buổi học, cũng như việc sử dụng video hướng dẫn để hỗ trợ sinh viên chuẩn bị trước khi lên lớp. Đây là hướng tiếp cận có ý nghĩa quan trọng trong việc phát huy vai trò chủ động của người học, đồng thời tối ưu hóa thời lượng tương tác trực tiếp trên lớp.

Minh họa việc tạo video hướng dẫn cho học phần có tính thực hành trong dạy học kết hợp

Buổi tọa đàm đã có nhiều trao đổi, chia sẻ tích cực và thiết thực, đội ngũ giảng viên, cán bộ tham dự, đặc biệt là các cán bộ trẻ không chỉ được cập nhật thêm xu hướng mới trong dạy học đại học, mà còn có cơ hội trực tiếp thực hành, trao đổi và tháo gỡ những khó khăn cụ thể trong quá trình triển khai dạy học kết hợp trên hệ thống của Nhà trường. Chương trình góp phần bồi dưỡng năng lực thiết kế và tổ chức dạy học kết hợp cho giảng viên, đồng thời mở ra nhiều gợi ý thiết thực trong việc ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo vào giảng dạy, quản lý lớp học trong giai đoạn hiện nay. Hoạt động này cũng khẳng định vai trò của công đoàn trong các hoạt động chuyên môn, nâng cao năng lực ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong giáo dục, góp phần nâng cao hiệu quả giáo dục. Những chia sẻ, trao đổi trong buổi tọa đàm cũng sẽ giúp cho các thí sinh tham dự Hội thi “Thiết kế bài giảng dạy học kết hợp” do Công đoàn Trường tổ chức trong thời gian tới sẽ có được các sản phẩm dự thi hấp dẫn và có tính ứng dụng cao.

Trần Khánh Vân - Phó Trưởng ban Chuyên môn Công đoàn Trường